‘Iedereen wil zonnepanelen, maar we moeten zelf tegen hoge kosten een kabel naar het transformatorhuisje aanleggen. Dat moet toch anders kunnen. Waarom pakken we dit niet collectief op?’
Precies deze vraag, gesteld door leden van de LTO Noord-afdeling Hoeksche Waard, vormde in 2022 het startschot voor de oprichting van een energiecoöperatie: de Energiepolder Hoeksche Waard. Voor dit initiatief vond de afdeling een gewillig oor bij de gemeente Hoeksche Waard. ‘De gemeente wil in 2040 een energieneutraal eiland zijn’, vertelt Hans Rozendaal, biologisch groenteteler en vicevoorzitter van de genoemde LTO Noord-afdeling. ‘In de praktijk betekent dat: net zoveel duurzame energie in de polder opwekken als verbruiken.’ Rozendaal geeft aan dat ondernemers daar een belangrijke rol in spelen. Zij wekken vaak al duurzame elektriciteit op met zonnepanelen op het dak. Zelf heeft Rozendaal 176 panelen liggen, maar dat hadden er meer kunnen zijn. Om ook die aan te kunnen sluiten op het net, was een eigen investering van 60.000 euro nodig – ziehier de problematiek waar veel ondernemers tegenaan lopen. Wat daarnaast ook speelt is dat veel bedrijven in de regio te maken hebben met netcongestie: het elektriciteitsnet is op bepaalde momenten overbelast.
Krachten bundelen
Aanleiding genoeg dus om een gezamenlijk project op te starten. Nadat geld voor het project beschikbaar kwam vanuit de Regiodeal, kon Energiepolder Hoeksche Waard vanaf voorjaar 2024 officieel van start. Kern van het project is dat partijen hun krachten bundelen om stappen te zetten in elektrificatie, slimme energiesturing en samenwerking.
Inmiddels hebben zich zowel agrarische (circa 20) als niet-agrarische ondernemers bij het initiatief aangesloten. Daarbij gaat het onder andere om ondernemers op bedrijventerreinen in Klaaswaal en Numansdorp. Rozendaal: ‘Eén van die ondernemingen is een transportbedrijf dat op termijn volledig elektrisch wil gaan rijden.’ Ook particulieren kunnen zich aanmelden, aldus Rozendaal. ‘Naast zonnepanelen hebben veel agrarische ondernemers ook de behoefte om windenergie op te wekken, met een eigen windmolen op het erf. Vanuit provinciale voorschriften mag dat op dit moment nog niet. Maar wie weet wat de toekomst brengt. Ook particulieren kunnen daarvan meeprofiteren. Op die manier werk je aan draagvlak met naar verwachting minder klachten over windmolens vanuit omwonenden.’
Handelsplatform
Inmiddels zijn voor alle deelnemende bedrijven energieprofielen opgesteld. De volgende stap is het inrichten van een energiebeheersysteem (EMS), gekoppeld aan een handelsplatform. Met een EMS kunnen ondernemers hun verbruik spreiden over de dag, pieken afvlakken en installaties op elkaar afstemmen. En dat komt goed uit, schetst Rozendaal: ‘Bedrijven hebben bij netbeheerder Stedin een contract voor afname en voor teruglevering van stroom. Je betaalt vooral voor transport op piekmomenten. Als je die piek kunt afvlakken doordat je buurman – bijvoorbeeld de camping – stroom afneemt die jij kwijtmoet, zijn de kosten voor alle partijen lager.’ De coöperatie heeft dus twee grote voordelen, vat Rozendaal samen: ‘Besparing op energiekosten én verhandeling van energie.’
